Ru'ya

De ware droom in de islamitische traditie, onderscheiden van gewone dromen.

Ru'ya is in de islamitische traditie de ware droom: een droom die van God komt en iets betekenisvols laat zien. Het woord hangt samen met zien. Volgens een bekende overlevering is de goede droom een van de zesenveertig delen van het profeetschap, en na de Profeet blijven van de profetie alleen de mubashshirat over, de goede tijdingen, waarmee de ware droom wordt bedoeld.

De ru'ya wordt onderscheiden van twee andere soorten dromen. De hulm is een nare, verwarrende of angstige droom, die volgens de overlevering van de sjaitan komt. Hadith an-nafs zijn dromen die voortkomen uit wat de ziel overdag bezighoudt: zorgen, verlangens, gesprekken. De meeste dromen horen bij die laatste groep.

Hoe herken je een ru'ya? Klassieke geleerden noemen kenmerken, zonder ze als harde regels te geven. Een ware droom is vaak helder en samenhangend, laat een rustig gevoel achter en blijft lang hangen. Ze komt vaker voor bij mensen die oprecht zijn in hun spreken; een overlevering zegt dat wie het eerlijkst spreekt, de meest waarachtige dromen heeft. Ook dromen tegen de ochtend worden vaak als betrouwbaarder gezien.

Met een ru'ya ga je voorzichtig om. Je dankt God ervoor en vertelt haar alleen aan iemand die je liefhebt of die kennis heeft. De uitleg is niet aan iedereen: de traditie waarschuwt dat een droom zich voegt naar de eerste uitleg die eraan gegeven wordt.

Ook een ware droom vraagt om bescheidenheid. Een droom is geen bron van wetgeving en geen vervanging voor verstand, overleg en gebed. Veel geleerden benadrukken dat zelfs een mooie droom niets zegt over hoe dicht je bij God staat; daarvoor tellen je daden.