Dromen over een overleden dierbare in de Akan-traditie: betekenis

In deze traditie

Bij de Akan is de dood een overgang. Wie een goed leven leidde, gaat naar Asamando, de wereld van de voorouders, en blijft betrokken bij de familie. De nsamanfo worden geëerd met plengoffers, bij de Adae-feesten die elke zes weken terugkomen, en met grote, gemeenschappelijke begrafenissen. Voor veel Akan is het vanzelfsprekend dat een voorouder zich in een droom laat zien.

Omdat de sunsum volgens de traditie tijdens de slaap kan reizen, wordt zo'n droom soms letterlijk als ontmoeting gezien: jouw geest en die van de overledene kwamen elkaar tegen. Wat de overledene deed of zei, telt. Een rustige, glimlachende voorouder wordt gelezen als zegen of geruststelling. Een voorouder die iets geeft, als raad of een gave die je mag gebruiken. Een voorouder die boos of verdrietig lijkt, kan wijzen op iets in de familie wat aandacht vraagt, zoals een ruzie of een verwaarloosde gewoonte.

Een bekende voorzichtigheid is om in een droom niet zomaar met een overledene mee te gaan of eten van hem of haar aan te nemen, zonder te weten wat de bedoeling is. Zulke dromen worden in de traditie besproken met een oudere in de familie, die de gebruiken en de familiegeschiedenis kent.

Wie terugkijkt naar een overleden grootouder, kan ook aan Sankofa denken: wat heeft die persoon je meegegeven dat je niet mag vergeten?

Veelvoorkomende varianten