Samsara

De kringloop van geboorte, dood en wedergeboorte.

Samsara betekent letterlijk rondgaan of stromen. In het hindoeïsme, het boeddhisme en het jaïnisme staat het voor de kringloop van geboorte, dood en wedergeboorte waarin alle wezens volgens de traditie gevangen zijn. Wat je in dit leven doet, je karma, bepaalt mede hoe en waar je terugkeert.

Samsara wordt in de teksten niet als iets vrolijks beschreven. Het is een kringloop van telkens opnieuw beginnen, met vreugde maar ook met ziekte, ouderdom en verlies. Het doel van het spirituele leven is dan ook om eraan te ontsnappen: in het hindoeïsme heet dat moksha, bevrijding, en in het boeddhisme nirvana, het uitdoven van begeerte en onwetendheid.

Hoe die bevrijding bereikt wordt, verschilt. In het hindoeïsme noemt de Bhagavad Gita meerdere wegen: kennis, toegewijde liefde voor God en onbaatzuchtig handelen. In het boeddhisme gaat het om het inzicht in de vier edele waarheden en het volgen van het achtvoudige pad. Beide tradities zien onwetendheid over de ware aard van de dingen als de kern van het probleem.

Dromen zijn een geliefd beeld om samsara te begrijpen. Zolang je droomt, lijkt de droom volkomen echt; pas bij het ontwaken zie je dat het een droom was. Veel leraren gebruiken dat beeld voor het leven zelf: ontwaken uit samsara is als ontwaken uit een droom. In het Tibetaanse boeddhisme wordt het bewust dromen zelfs geoefend als voorbereiding op dat ontwaken.

In droomduiding kunnen beelden van kringlopen, zoals een weg die steeds terugkeert, een draaiend wiel of een droom die zich herhaalt, in dit licht gelezen worden: als een patroon dat om inzicht vraagt. Op Dreamkin geven hindoeïstische en boeddhistische lezingen zulke perspectieven, zonder een droom als voorspelling te lezen.