Shraddha

Het hindoeïstische ritueel ter herdenking van de overleden voorouders.

Shraddha is in het hindoeïsme het ritueel ter herdenking van overleden voorouders. Het woord hangt samen met shraddha in de betekenis van geloof en toewijding: het offer wordt gebracht met een oprecht hart. Volgens de traditie steunt het de overledenen, de pitrs, en brengt het zegen over de nakomelingen.

Een shraddha wordt gehouden op de sterfdag van een ouder of voorouder volgens de maankalender, de tithi, en vooral tijdens Pitru Paksha, de twee weken van de voorouders in de maand Bhadrapada, rond september en oktober. Wie de sterfdag niet kent, houdt de shraddha op Mahalaya Amavasya, de nieuwe maan waarmee Pitru Paksha eindigt.

Bij het ritueel horen vaak tarpan, het offeren van water met zwarte sesam, en pinda's: balletjes van gekookte rijst, soms met sesam en ghee. Eten wordt aangeboden aan brahmanen, aan de armen, aan koeien en aan kraaien, die in veel families met de voorouders worden verbonden. Traditioneel voert de oudste zoon de handelingen uit, maar gebruiken verschillen per familie en regio, en een pandit begeleidt vaak.

In droomduiding speelt shraddha een grote rol. Een droom waarin een overleden ouder om eten of water vraagt, hongerig lijkt of verdrietig is, wordt in veel families gelezen als een teken dat de voorouder herdacht wil worden. Na zo'n droom wordt dan een shraddha gehouden, water geofferd of iets gegeven aan wie het nodig heeft. Een voorouder die tevreden of zegenend verschijnt, geldt als teken dat het goed is.

In Nederland en Suriname wordt shraddha vooral gehouden in Hindostaanse families. Dreamkin schrijft geen rituelen voor; wie na een droom vragen heeft, bespreekt die met familie of de familiepandit.