Akoma
Adinkra-symbool van het hart: geduld en verdraagzaamheid.
Akoma is het Twi-woord voor hart, en het Adinkra-symbool in de vorm van een hart staat voor geduld en verdraagzaamheid. In het Twi zeg je tegen iemand nya akoma, heb hart, als je bedoelt: wees geduldig en houd vol. Een mens met hart is in die zin iemand die moeilijkheden kan dragen zonder op te geven en zonder te snel terug te slaan.
Het verrast misschien dat het hart hier minder over romantiek gaat dan over volharding. In het Akan-denken woont in het hart de standvastigheid, en geduld met anderen is een teken van innerlijke kracht, niet van zwakte. Het symbool wordt ook verbonden met liefde en trouw, vooral in het huwelijk, waar geduld mensen bij elkaar houdt.
De vorm is een eenvoudig hart, soms met kleine krullen of een lijn erdoor. Het wordt op Adinkra-stof gedrukt, in sieraden gebruikt en gegeven als teken van genegenheid en trouw.
In gevoel is het verwant aan andere Adinkra-symbolen van het hart en de liefde, zoals Osram ne Nsoromma, de maan en de ster, dat over trouwe liefde spreekt.
Ouders zeggen vaak nya akoma tegen een kind dat voor een examen staat of lang moet wachten, en vrienden zeggen het tegen iemand die een moeilijke tijd doormaakt.
In dromen kunnen een hartvorm, een hart getekend op stof of een muur, of iemand die de hand op het hart legt op Akan-wijze met deze betekenis gelezen worden. Zulke dromen komen vaak in tijden van spanning, in een relatie, op het werk of in de familie, als het geduld opraakt. Gelezen met Akoma is de droom geen belofte dat het snel makkelijk wordt, maar een aanmoediging: heb hart, de standvastigheid die je nodig hebt zit al in je.
Verwante begrippen
- Sankofa Adinkra-symbool van een vogel die achterom kijkt: ga terug en haal wat je vergat.
- Anansi (Kwaku Ananse) De slimme spin uit de Akan-verhalen, die via de slavernij ook in Suriname en het Caribisch gebied bekend werd.
- Nsamanfo De voorouders in de Akan-traditie, die de familie raad geven, waarschuwen en beschermen.
- Sunsum De geest of persoonlijkheid van een mens in de Akan-traditie; die zou tijdens de slaap kunnen reizen.
- Adinkra De symbolen van de Akan, elk met een eigen spreekwoord of gedachte.
- Ɔkra De ziel die Onyame bij de geboorte geeft en die de bestemming (nkrabea) draagt; de oorsprong van de Winti-kra.
- Onyame De schepper en oppergod in de Akan-traditie.
- Abosom De goden van de Akan, kinderen van Onyame, wonend in rivieren, meren en bossen.
- Asase Yaa De aarde als godin bij de Akan, na Onyame als tweede aangeroepen.
- Adae (Akwasidae) De heilige rustdag van de Akan-kalender, waarop de voorouders worden geëerd.
- Gye Nyame Adinkra-symbool "behalve God": de oppermacht van Onyame.
- Nyame Dua Adinkra-symbool "boom van God": het altaar van Onyame, teken van zijn aanwezigheid.
- Denkyem Adinkra-symbool van de krokodil: aanpassingsvermogen.
- Funtunfunefu Denkyemfunefu Adinkra-symbool van twee krokodillen met één maag: eenheid in verschil.
- Dwennimmen Adinkra-symbool van ramshoorns: nederigheid samen met kracht.
- Adinkrahene Het "hoofd" van de Adinkra-symbolen: grootheid, charisma en leiderschap.
- Eban Adinkra-symbool van de omheining: liefde, veiligheid en geborgenheid.
- Mmusuyidee Adinkra-symbool "wat ongeluk wegneemt": voorspoed en heiligheid.
- Nkyinkyim Adinkra-symbool van het kronkelen: initiatief, veerkracht en het bochtige pad van het leven.
- Aya Adinkra-symbool van de varen: volharding en vindingrijkheid.
- Duafe Adinkra-symbool van de houten kam: schoonheid, zorg en goed gedrag.
- Hye Won Hye Adinkra-symbool "wat niet verbrandt": onvergankelijkheid en volharding.
- Osram ne Nsoromma Adinkra-symbool van de maan en de ster: trouwe liefde en harmonie.
- Mpatapo Adinkra-symbool van de knoop van verzoening: vrede sluiten na ruzie.
- Bese Saka Adinkra-symbool van een zak kolanoten: overvloed, macht en eenheid.
- Fawohodie Adinkra-symbool van onafhankelijkheid: vrijheid, met de verantwoordelijkheid die erbij hoort.